“Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю”

Моладзь і жанчыны з’яўляюцца неад’емнай часткай руху супраць фальсіфікацыі прэзідэнцкіх выбараў у Беларусі. Нягледзячы на ўзмацненне рэпрэсій, пратэсты працягваюцца ўжо больш за 50 дзён. IJAB пагаварыў з Сабінай Аліевай — прэзідэнткай студэнцкага прадстаўніцтва ЕГУ. Яна кажа: “50 дзён —  гэта не наша мяжа. Мы пераможам”.

ijab.de: Сабіна, вы прэзідэнтка студэнцкага прадстаўніцтва ЕГУ. Чым канкрэтна займаецца ваша арганізацыя?

Сабіна Аліева: Мы прадстаўляем правы студэнтаў і студэнтак, напрыклад, перад адміністрацыяй універсітэта. Мы — беларуская арганізацыя, але базуемся ў Вільні, Літва. Нашы сябры і сяброўкі — гэта ў асноўным беларусы і беларускі, якія навучаюцца ў Літве. Каб быць больш эфектыўнымі, мы супрацоўнічаем з многімі іншымі НДА.

Цяпер мы, вядома, вельмі занятыя пратэстамі ў Беларусі і іх наступствамі. Мы праяўляем салідарнасць з вязнямі. Мы клапоцімся пра студэнтаў і студэнтак, якія былі адлічаныя з універсітэтаў, таму што яны праявілі сімпатыю да апазіцыі. Мы займаемся піярам і стараемся абудзіць цікавасць у сродках масавай інфармацыі да таго, што адбываецца ў Беларусі.

Той факт, што мы знаходзімся ў Літве, дапамагае нам прымусіць літоўскі ўрад заняць выразную пазіцыю і прызнаць Святлану Ціханоўскую нашым законным прэзідэнтам.

ijab.de: У Беларусі ў пачатку семестра студэнты абвясцілі забастоўку. Яна ўсё яшчэ працягваецца?

Сабіна Аліева: Так, і многія студэнты і студэнткі працягваюць пратэставаць на вуліцах. Мы таксама вельмі актыўныя ў Вільні. Большасць студэнтаў і студэнтак падтрымліваюць апазіцыю. Гэта звязана і з тым, што беларускае студэнцтва атрымлівае тут уяўленне таго, што такое жыццё ў свабоднай краіне і што такое нармальнае жыццё насамрэч. Тады яны разумеюць, што сітуацыя ў Беларусі несвабодная і ненармальная.

ijab. de: Як вы думаеце, што будзе далей? Пратэсты працягваюцца ўжо больш за 50 дзён, і ўрад рэагуе на іх усё больш жорсткімі рэпрэсіямі. Як доўга ты зможаш пратрымацца?

Сабіна Аліева: Мы пераможам. Людзі не гатовыя мірыцца з Лукашэнка яшчэ чатыры-пяць гадоў. Цяперашнія пратэсты адрозніваюцца ад папярэдніх тым, што іх падтрымлівае ўсё насельніцтва. Калі раней на вуліцы была толькі моладзь, то цяпер гэта ўсё ўзроставыя групы. Рабочыя падтрымліваюць апазіцыю забастоўкамі і дэманстрацыямі. У нас ёсць падтрымка многіх урадаў, нас падтрымлівае беларуская дыяспара. Паколькі мы атрымалі гэта шырокае адабрэнне, я вельмі аптымістычна. 50 дзён – гэта не мяжа. Праз тры-чатыры месяцы мы будзем вольныя.

ijab.de: Якая можа быць роля студэнцкіх арганізацый у дэмакратычнай Беларусі?

Сабіна Аліева: У Беларусі ўжо шмат гадоў існуюць НДА, але ўрад заўсёды іх душыў. Ёсць, вядома, афіцыйныя студэнцкія арганізацыі, але яны мала што робяць. Яны абмяжоўваюцца тым, што прымаюць грошы ад урада і прасоўваюць Лукашэнку. Я спадзяюся, што ў будучыні незалежныя студэнцкія арганізацыі будуць адыгрываць больш актыўную ролю. Напрыклад, мы хочам клапаціцца аб якасці нашых курсаў, і нашы выкладчыкі таксама павінны быць больш свабоднымі ў тым, што яны выкладаюць. Тады ў Беларусі застанецца больш моладзі. Я знаходжуся ў Літве, таму што магу тут свабодна жыць. Я б аддала перавагу жыць у вольнай Беларусі.

Мы ўжо даўно назіраем запал маладых людзей нешта мяняць. З фальсіфікацыяй выбараў 9 жніўня прачнуўся апошні — прачнулася ўся краіна. Цяпер у нас ёсць шанец нешта змяніць.

ijab.de: Давайце пагаворым аб ролі жанчын у пратэстах. Іх прысутнасць характэрна.

Сабіна Аліева: Так, рэвалюцыяй кіруюць жанчыны — нават калі Святлана Ціханоўская была сасланая, а Марыя Калеснікава заключана ў турму. Той факт, што жанчыны выйшлі на вуліцы, меў вырашальнае значэнне для пратэснага руху, таму што толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю. Спачатку гэта адбылося таму, што пасля фальсіфікацыі выбараў 9 жніўня былі арыштаваныя і збітыя ў асноўным мужчыны. Жанчыны ўсталі перад мужчынамі, нібы абараняючы іх. Нас, жанчын, цяпер таксама падвяргаюць жорсткаму абыходжанню і арыштоўваюць. Тым не менш, кожную суботу ў нас праходзіць жаночы марш, у якім прымаюць удзел дзясяткі тысяч жанчыны ў прыгожых сукенках белага, чырвонага і белага нацыянальных колераў і з кветкамі. Яго фатаграфіі разышліся па ўсім свеце.

ijab.de: Лукашэнка падчас перадвыбарнай кампаніі нагаварыў шмат глупстваў. Па яго словах, цяжар прэзідэнцкага паста можа несці толькі мужчына, а беларуская Канстытуцыя напісана не для жанчын.

Сабіна Аліева: Так, і гэта аказалася сур’ёзнай памылкай, таму што гэта наладзіла жанчын супраць яго. Мы зразумелі, што гаворка ідзе не толькі аб выбарах, але і аб нашай ролі ў грамадстве. Лукашэнка трываў кандыдатуру Святланы Ціханоўскай, таму што лічыў, што абавязкова пераможа жанчыну. Але ён памыляўся.

Сёння многія кажуць, што беларускія жанчыны смялей і мацней мужчын. Адна з самых вядомых нашых спартовак, баскетбалістка Алена Леўчанка, была арыштаваная ў аўторак і прысуджаная да турэмнага зняволення за “удзел у несанкцыянаваным масавым мерапрыемстве”. Жанчыны зладзілі дэманстрацыю перад будынкам турмы і перад будынкам суда. Мы не дазваляем сябе запалохаць, мы стаім разам. Наша сіла расце з кожным днём.

“Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю”
“Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю” “Толькі жанчыны могуць змяніць сітуацыю”